Bootraam vervangen of inkitten. De complete handleiding (Sika)

Een lekkend bootraam is een van de meest hardnekkige ergernissen die een boot kan hebben. Het veroorzaakt vochtplekken en schimmel, en tast op termijn zelfs de constructie van je boot aan. Gelukkig is het vervangen of opnieuw inkitten van bootramen een klus die je prima zelf kunt doen, mits je de juiste materialen gebruikt en secuur te werk gaat.

Omdat elke boot en elk raam anders is, leggen we je in dit artikel stap voor stap uit hoe je te werk gaat met de professionele producten van Sika. Of je nu een houten, stalen of polyester boot hebt, en of je raam nu van glas of kunststof is: met deze gids vaar je er gegarandeerd droogjes bij!

1. De basis: welke ondergrond en welk raam heb je?

Voordat je naar de kitspuit grijpt, moet je weten met welke materialen je werkt. Sika heeft voor elke combinatie een specifiek systeem ontwikkeld. De verkeerde kit- of primerkeuze is namelijk de nummer één oorzaak van lekkages.

Het materiaal van het raam

• Plexiglas (PMMA) & Lexaan (polycarbonaat)
  Kunststof ramen zijn lichtgewicht, maar let op: kunststof zet onder invloed van warmte tot wel vier keer meer uit dan metaal of polyester. Dit vraagt om een kit met een hoge elasticiteit en UV-bestendigheid: Sikaflex 295 UV.
  
  
• Gehard of gelaagd glas
  Echt glas is zwaar en star. Hierop gebruik je de extreem sterke, constructieve ruitenlijm Sikaflex 296.

De ondergrond van de boot

• Polyester (GVK)
  Moet goed gereinigd en opgeruwd worden om een chemische hechting te krijgen.
  
  
• Aluminium & staal
  Vraagt om een primer die corrosie voorkomt en die ervoor zorgt dat de kit niet loslaat van het gladde metaal.
  
  
• Hout
  Een poreuze ondergrond die absoluut verzegeld moet worden, zodat olie of sappen uit het hout de kitnaad niet aantasten.

2. De montage: flush (sponning) of op de wand?

Hoe het raam gemonteerd wordt, bepaalt hoe je de kit aanbrengt en afwerkt.

3. De juiste Sika activator en primer

Vraag een professional waarom een kitnaad loslaat, en het antwoord is bijna altijd: "slecht ontvet of geen primer gebruikt." Kit alleen is niet genoeg. Kunststof laat zonder primer snel los, en uv-straling kan de kitlaag achter glas ongemerkt aantasten.

Sika werkt daarom met een slim systeem van activators (voor reiniging en activering) en primers (voor de ultieme hechting en UV-bescherming):

• Sika Aktivator 205
  Een alcoholoplossing met een hechtactieve stof. Ideaal voor het reinigen en activeren van niet-poreuze ondergronden, zoals metalen, kunststoffen en geglazuurde oppervlakken.
  
  
• Sika Aktivator 100
  Speciaal ontwikkeld voor de voorbehandeling van echt glas (altijd te gebruiken in combinatie met Sikaflex 296).
  
  
• Sika Primer 209 D
  De onmisbare primer voor kunststof ramen (Plexiglas en Lexaan). Voorkomt tevens 'crazing': haarscheurtjes in het kunststof.
  
  
• Sika Primer 206 G+P
  De zwarte primer die gebruikt wordt aan de bootzijde (zoals polyester, aluminium en staal) én op echt glas, om een ondoordringbare UV-beschermlaag te creëren.

Handige keuzetabel: wat heb je nodig?

4. Waarom je bootramen absoluut niet moet schroeven

Bij oudere boten zie je het nog vaak: ramen die rondom vastgezet zijn met tientallen schroeven of bouten. Hoewel dit gevoelsmatig extra stevigheid biedt, wordt het schroeven van (vooral kunststof) ramen tegenwoordig ten strengste afgeraden. De moderne maritieme kitten van Sika zijn constructieve lijmen; ze dragen het raam moeiteloos zonder mechanische bevestiging.

Als je toch schroeven gebruikt, creëer je juist de volgende risico's:

• Spanning en ongelijke buiging
  Een schroef trekt het raam lokaal extreem strak tegen de boot. Hierdoor ontstaat een golfeffect (ongelijke buiging) in het raam. De kitlaag wordt onder de schroef te dun geperst, terwijl deze ertussen dikker blijft. Dit is een garantie voor lekkage.
  
  
• Scheuren rondom de schroefgaten
  Materialen zoals polyester en Plexiglas/Lexaan werken enorm onder invloed van temperatuur. Als het raam wil uitzetten maar vastgeklemd zit door een starre schroef, ontstaan er enorme spanningen. Het resultaat is dat het kunststof onherroepelijk scheurt rondom de schroefgaten (stress cracking).
  
  
• De kit kan niet meebewegen
  Een kitnaad kan zijn flexibiliteit en werking alleen benutten als het raam de ruimte krijgt om microscopisch te bewegen. Een schroef blokkeert deze beweging volledig, waardoor de kitnaad direct naast de schroef overbelast raakt en loslaat.
  
  
• Extra lekkagekanalen
  Elke schroef die je door de scheepshuid boort, is een potentieel nieuw lekwaterkanaal zodra de kit rondom het schroefje na een paar jaar door de spanning begeeft.

5. Waarom kitdikte de sleutel tot succes is (en hoe je dit garandeert)

Een veelgemaakte fout is het raam zo strak mogelijk tegen de boot aan te schroeven of te klemmen, totdat bijna alle kit ertussenuit geperst is. Het resultaat is een flinterdunne kitlaag. Zodra het raam vervolgens gaat werken door temperatuurverschillen, scheurt de kit direct los.

De kitlaag moet een minimale dikte hebben (meestal tussen de 4 en 6 mm) om die werking op te vangen.

Hoe garandeer je deze kitdikte tijdens het aandrukken?

Als je het raam handmatig of met lijmklemmen aandrukt, pers je de kit al snel te ver weg. Gebruik daarom een van deze slimme methoden:

• Neopreen / EPDM-rubbertjes (afstandsblokjes)
  Knip kleine blokjes rubber op de juiste dikte (bijvoorbeeld 4 of 5 mm) en verdeel ze in de sponning of kitnaad. Druk het raam hier stevig tegenaan. De blokjes blijven permanent zitten en worden naderhand volledig door de kit omsloten.
  
  
• Sika Spacer Tape (schuimtape)
  Plak een stevige, dubbelzijdige schuimtape in de juiste dikte op de rand. Dit zorgt direct voor de exacte afstand over de hele lengte én houdt het raam alvast op zijn plek tijdens het uitharden van de kit.
  
  
• De 'twee-stappen-methode'
  Breng de kit aan en druk het raam handvast aan tot de gewenste dikte (gebruik tijdelijke houten afstandshouders aan de buitenkant). Laat de kit 24 uur uitharden tot deze rubberachtig is, en klem het raam pas daarna definitief vast. De half-uitgeharde kit fungeert nu zelf als flexibele afstandhouder!

6. Stap-voor-stap verwerking: schoon, strak en droog

Nu je de theorie kent, gaan we aan de slag. Volg deze stappen voor een professioneel en strak resultaat.

Stap 1: droogpassen en afplakken

Leg het raam eerst 'droog' op zijn plek en teken de contouren af met hoogwaardige schilderstape (bij voorkeur goldband). Plak zowel de boot (net buiten het raam) als het raam zelf (net binnen de kitnaad) zorgvuldig af. Dit scheelt uren schoonmaken achteraf!

Stap 2: schoonmaken, schuren en activeren

Schuur de hechtvlakken licht op met een fijne schuurpad en maak het oppervlak pluis- en stofvrij. Breng de juiste Sika Aktivator (205 of 100) aan met een schone, pluisvrije doek of tissue en veeg direct weer droog met een schone doek (de 'wipe-on, wipe-off'-methode). Laat dit 10 tot 15 minuten uitdampen.

Stap 3: primer aanbrengen

Breng de voorgeschreven primer (Sika Primer 209 D of Sika Primer 206 G+P) in één dunne, gelijkmatige laag aan met een kwastje of viltbolletje. Let op de droogtijd: de primer moet volledig droog zijn (meestal circa 30 minuten) voordat je gaat kitten.

Stap 4: kit aanbrengen en afstandhouders plaatsen

Breng de Sikaflex kit aan in een gelijkmatige, driehoekige rups (snijd de tuit van de kitkoker in een V-vorm). Zorg dat er voldoende kit op zit, zodat er nergens luchtbellen ontstaan. Plaats vervolgens je neopreen rubbertjes of afstandshouders.

Stap 5: raam plaatsen en afstrijken

Druk het raam rustig en gelijkmatig aan tot de afstandhouders worden geraakt. Spuit de overtollige, uitgeperste kit in met Sika Afstrijkadditief (of een milde, neutrale zeepoplossing zonder citroen) en strijk de naad in één vloeiende beweging strak af met een kitspatel.

Stap 6: tape verwijderen

Verwijder de afplaktape direct nadat je de kit hebt afgestreken, dus terwijl de kit nog nat is! Wacht je tot de kit droog is, dan trek je de randen van je nieuwe kitnaad kapot en kun je opnieuw beginnen.

Meer informatie over het kitten van ramen?

Alle benodigde producten voor het kitten van ramen vind je bij Polyestershoppen. Bestel je voor 17:00 uur? Dan sturen wij je bestelling dezelfde dag nog op.

Kom je er niet helemaal uit? Neem dan gerust contact op met onze specialisten. Wij geven je graag advies over de juiste producten en helpen je bij het berekenen van de juiste kitdikte.

Veelgestelde vragen